Hepatosell\u00fcler karsinom (HCC), hem d\u00fcnya genelinde hem de \u00f6zellikle kanser morbiditesi ve mortalitesinin en y\u00fcksek oldu\u011fu \u00fclkelerden biri olan M\u0131s\u0131r\u2019da onkoloji alan\u0131nda zorlu bir m\u00fccadele alan\u0131 olmaya devam etmektedir. Erken te\u015fhis ve hastal\u0131k seyrinin \u00f6ng\u00f6r\u00fclmesi, hastalar\u0131n ya\u015fam kalitesinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 ve tedavi ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n y\u00fckseltilmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan kritik \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Bu do\u011frultuda son y\u0131llarda, invaziv olmayan ve kolay eri\u015filebilir biyobelirte\u00e7lerin ke\u015ffi konusu, HCC y\u00f6netiminde yeni ufuklar a\u00e7maktad\u0131r. Journal Gene Expression\u2019da yay\u0131mlanan son bir \u00e7al\u0131\u015fma, serum k\u00f6kenli bir circular RNA (circRNA) t\u00fcr\u00fc olan hsa_circ_101555\u2019in HCC\u2019de hem tan\u0131sal hem de prognostik bir biyobelirte\u00e7 olarak kullan\u0131labilece\u011fine dair \u00e7arp\u0131c\u0131 veriler sunmaktad\u0131r.<\/p>\n
CircRNA\u2019lar, 5\u2019 kap ve 3\u2019 poliadenil kuyruklardan yoksun, kovalent olarak kapal\u0131 d\u00f6ng\u00fc yap\u0131ya sahip endojen non-kodlay\u0131c\u0131 RNA’lar olarak tan\u0131mlan\u0131r. Bu yap\u0131sal \u00f6zellikleri nedeniyle exonukleazlara kar\u015f\u0131 olduk\u00e7a dayan\u0131kl\u0131d\u0131rlar ve biyolojik s\u0131v\u0131larda stabil kalabilmektedirler. Son y\u0131llarda yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar, circRNA\u2019lar\u0131n kanser biyolojisindeki kompleks i\u015fleyi\u015fine dair ipu\u00e7lar\u0131 verirken, klinik uygulamalara d\u00f6n\u00fck kullan\u0131mlar\u0131 hen\u00fcz s\u0131n\u0131rl\u0131 kalm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle HCC\u2019deki \u00f6nemi ara\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f say\u0131da \u00e7al\u0131\u015fma bulunsa da, serum tabanl\u0131 ve invaziv olmayan circRNA biyobelirte\u00e7lerinin kapsaml\u0131 de\u011ferlendirmesi hen\u00fcz yeni yeni \u015fekillenmektedir.<\/p>\n
M\u0131s\u0131r merkezli bu \u00f6nemli ara\u015ft\u0131rmada, klinik ve radyolojik olarak HCC tan\u0131s\u0131 konmu\u015f 62 hasta ile 30 sa\u011fl\u0131kl\u0131 bireyin serumlar\u0131 incelenmi\u015ftir. Hsa_circ_101555\u2019in serum d\u00fczeyleri, tedavi \u00f6ncesi ve \u00fc\u00e7 ay sonras\u0131nda qRT-PCR y\u00f6ntemiyle \u00f6l\u00e7\u00fclm\u00fc\u015f ve bu molek\u00fcl\u00fcn t\u00fcm\u00f6r\u00fcn davran\u0131\u015f\u0131na ve tedaviye yan\u0131t\u0131na dair dinamik ili\u015fkisi ortaya konmu\u015ftur. \u00c7al\u0131\u015fman\u0131n temel bulgusu, HCC hastalar\u0131n\u0131n serumlar\u0131nda hsa_circ_101555\u2019in anlaml\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcde y\u00fcksek d\u00fczeyde bulunmas\u0131d\u0131r. Ortalama de\u011fer hasta grubunda 7,66 \u00b1 3,74 iken, sa\u011fl\u0131kl\u0131 kontrol grubunda 1,21 \u00b1 0,96 olarak kaydedilmi\u015ftir. Bu fark, molek\u00fcl\u00fcn malign karaci\u011fer lezyonlar\u0131 ile normal karaci\u011fer durumunu ayr\u0131m\u0131nda g\u00fc\u00e7l\u00fc bir potansiyel ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir.<\/p>\n
Tan\u0131sal do\u011fruluk de\u011ferlendirmesinde ROC analizleri, bu circRNA\u2019n\u0131n 1,966 kesme de\u011ferinde %98,4 gibi \u00e7ok y\u00fcksek bir alan alt\u0131 e\u011fri (AUC) de\u011feri elde etti\u011fini ortaya koymu\u015ftur. Bu sonu\u00e7, hsa_circ_101555\u2019in neredeyse m\u00fckemmel ay\u0131r\u0131c\u0131 tan\u0131sal kapasiteye sahip oldu\u011funun g\u00fc\u00e7l\u00fc kan\u0131t\u0131d\u0131r. B\u00f6ylece, hem radyolojik hem de biyokimyasal y\u00f6ntemlerle kombine edildi\u011finde HCC erken tan\u0131s\u0131nda devrim niteli\u011finde bir destek rol\u00fc \u00fcstlenebilir.<\/p>\n
Hsa_circ_101555\u2019in prognostik rol\u00fc de dikkat \u00e7ekicidir. Hastalar\u0131n tedavi sonras\u0131 serum seviyeleri, t\u00fcm\u00f6r\u00fcn ilerleme veya gerileme g\u00f6sterip g\u00f6stermedi\u011finin takip edilmesine imkan sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle 5,1150 de\u011ferindeki kesme noktas\u0131, hastal\u0131k seyri tahmininde %89,1 AUC de\u011feriyle sa\u011flam bir \u00f6ng\u00f6r\u00fcc\u00fc olarak g\u00f6rev yapmaktad\u0131r. Bu veriler, hsa_circ_101555\u2019in yaln\u0131zca tan\u0131 koymakla kalmay\u0131p, tedavi etkinli\u011finin izlenmesinde de klinik pratikte de\u011ferli bir parametre olabilece\u011fini g\u00f6stermektedir.<\/p>\n
Laboratuvar parametreleri ile yap\u0131lan korelasyon analizlerinde, hsa_circ_101555\u2019in tedavi sonras\u0131 seviyeleriyle ALBI skoru, NLR, AFP, AST\/ALT oran\u0131, FIB-4 indeksi ve APRI gibi karaci\u011fer fonksiyon ve hasar\u0131n\u0131 g\u00f6steren parametreler aras\u0131nda belirgin pozitif ili\u015fkiler g\u00f6zlenmi\u015ftir. Bu ba\u011flant\u0131lar, molek\u00fcl\u00fcn karaci\u011ferdeki inflamasyon, fibrozis derece ve genel hastal\u0131k y\u00fck\u00fc ile paralel bir seyir izledi\u011fini ortaya koyarken, klinik olarak izlem ve de\u011ferlendirmede geni\u015f bir perspektif sunmaktad\u0131r.<\/p>\n
Bununla beraber, hsa_circ_101555\u2019in d\u00fczeyi, t\u00fcm\u00f6r\u00fcn temel klinik-patolojik \u00f6zellikleriyle de anlaml\u0131 ili\u015fkilere sahiptir. 5 cm\u2019den b\u00fcy\u00fck t\u00fcm\u00f6r boyutu, \u00fc\u00e7ten fazla nod\u00fcl varl\u0131\u011f\u0131, vask\u00fcler invazyon durumu, BCLC evre C ve y\u00fcksek TNM evresiyle beraber artan circRNA seviyeleri, onun t\u00fcm\u00f6r\u00fcn agresif yap\u0131s\u0131na ve metastatik potansiyeline dair g\u00fcvenilir bir g\u00f6sterge oldu\u011funu desteklemektedir. Bu da molek\u00fcl\u00fcn sadece hastal\u0131k varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011fil, ayn\u0131 zamanda ilerlemi\u015f ve k\u00f6t\u00fc prognozlu durumlar\u0131 da yans\u0131tabilme kapasitesini do\u011frular.<\/p>\n
Molek\u00fcler mekanizma a\u00e7\u0131s\u0131ndan circRNA\u2019lar, mikroRNA s\u00fcngerli\u011fi, RNA-ba\u011flay\u0131c\u0131 proteinlerle etkile\u015fim ve genetik reg\u00fclasyon \u015feklinde kanser h\u00fccrelerinden sorumlu kompleks s\u00fcre\u00e7lerde g\u00f6rev almaktad\u0131r. Hsa_circ_101555\u2019in y\u00fckselmesi, hepatokarsinogenezde i\u015flevsel bir rol \u00fcstlenebilece\u011fine i\u015faret etmekte, t\u00fcm\u00f6r h\u00fccre proliferasyonu, invazyon ve tedavi direnci gibi s\u00fcre\u00e7lere katk\u0131 sa\u011flayabilece\u011fi varsay\u0131lmaktad\u0131r. Ancak bu mekanizmalar\u0131n ayr\u0131nt\u0131l\u0131 molek\u00fcler d\u00fczeyde a\u00e7\u0131klanmas\u0131, alan\u0131n \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki en \u00f6nemli hedeflerinden biridir.<\/p>\n
Klinik kullan\u0131m d\u00fczleminde, serum k\u00f6kenli invaziv olmayan biyobelirte\u00e7lerin ke\u015ffi, HCC y\u00f6netiminde kritik bir bo\u015flu\u011fu doldurmaktad\u0131r. B\u00f6yle biyomolek\u00fcller, mevcut g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme teknikleri ve serolojik markerlarla kombine ederek hastal\u0131\u011f\u0131n erken te\u015fhisi, tedaviye yan\u0131t takibi ve n\u00fcks ya da progresyonun zaman\u0131nda tespitinde yeni bir standart olu\u015fturabilir. \u00d6zellikle tedavi se\u00e7eneklerinin k\u0131s\u0131tl\u0131 ve prognozun k\u00f6t\u00fc oldu\u011fu ileri evre HCC\u2019de, bu yakla\u015f\u0131m hasta ya\u015fam s\u00fcresi ve kalitesinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131r.<\/p>\n
Bu ara\u015ft\u0131rma, hsa_circ_101555\u2019i \u00f6zellikle M\u0131s\u0131r gibi HCC a\u00e7\u0131s\u0131ndan y\u00fcksek insidans g\u00f6steren b\u00f6lgeler i\u00e7in \u00f6zelle\u015fmi\u015f bir biyobelirte\u00e7 aday\u0131 olarak sunmaktad\u0131r. Farkl\u0131 co\u011frafya ve etnik gruplarda hastal\u0131k seyri ve genetik yap\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fkenlik g\u00f6stermesi, b\u00f6lgesel biomarkerlar\u0131n ki\u015fiselle\u015ftirilmi\u015f t\u0131bb\u0131n temelini olu\u015fturdu\u011funu g\u00f6stermektedir. Dolay\u0131s\u0131yla, b\u00f6lgesel epidemiyolojiye uygun biomarker geli\u015ftirmek, HCC tan\u0131 ve tedavisinde yeni bir d\u00f6nem ba\u015flatabilir.<\/p>\n
Analitik s\u00fcre\u00e7te qRT-PCR teknolojisi, serumdaki circRNA miktar\u0131n\u0131n hassas ve tekrar edilebilir \u015fekilde \u00f6l\u00e7\u00fclmesini m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu molek\u00fcler biyoloji y\u00f6ntemi, klinik uygulamalara uygunluk a\u00e7\u0131s\u0131ndan y\u00fcksek potansiyel ta\u015f\u0131yan bir platform olarak kabul edilmektedir. \u00c7al\u0131\u015fmada kullan\u0131lan normalizasyon teknikleri ve istatistiksel analizler, biyobelirte\u00e7 do\u011frulamas\u0131nda alt\u0131n standartlar\u0131 yans\u0131tarak sonu\u00e7lar\u0131n g\u00fcvenilirli\u011fine katk\u0131da bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n
Ancak \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n kesitsel tasar\u0131m\u0131 ve s\u0131n\u0131rl\u0131 hasta say\u0131s\u0131, elbette baz\u0131 k\u0131s\u0131tlamalar getirmektedir. Bulgular\u0131n do\u011frulanmas\u0131, nedensellik ili\u015fkilerinin belirlenmesi ve circRNA dinamiklerinin uzun d\u00f6nem takiplerle de\u011ferlendirilmesi i\u00e7in daha b\u00fcy\u00fck ve prospektif \u00e7al\u0131\u015fmalara ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Ayr\u0131ca, genomik, proteomik ve epigenetik \u00e7ok katmanl\u0131 -omics verileri entegrasyonu, hsa_circ_101555\u2019in HCC \u00fczerindeki kapsaml\u0131 reg\u00fclat\u00f6r rol\u00fcn\u00fc daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 ortaya koyabilir.<\/p>\n
Sonu\u00e7 olarak, bu \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an ara\u015ft\u0131rma, serum tabanl\u0131 hsa_circ_101555\u2019in hepatosell\u00fcler karsinomda \u00f6nemli bir onko-biyobelirte\u00e7 potansiyeline sahip oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Y\u00fcksek d\u00fczeyleri hastal\u0131\u011f\u0131n varl\u0131\u011f\u0131, \u015fiddeti, ilerlemesi ve temel klinik parametrelerle anlaml\u0131 bi\u00e7imde ili\u015fkilidir. HCC\u2019nin y\u00f6netimindeki karma\u015f\u0131k zorluklarla m\u00fccadelede, circRNA\u2019lar k\u0131sa vadede hem tan\u0131sal yakla\u015f\u0131mlarda hem de prognostik modellerde vazge\u00e7ilmez ara\u00e7lar haline gelebilir, b\u00f6ylelikle hastalar\u0131n ya\u015fam kalitesi ve sa\u011fkal\u0131m\u0131 daha olumlu y\u00f6nde etkilenebilir.<\/p>\n
Bu \u00f6nemli bulgular, hen\u00fcz ke\u015ffedilmekte olan circRNA evreninin klinik uygulamalara entegrasyon s\u00fcrecinde d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131 olmaya adayd\u0131r. Gelecekte molek\u00fcler mekanizmalar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi ve \u00e7ok merkezli validasyon \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla birlikte, hsa_circ_101555\u2019in non-invaziv kanser biomarkerlar\u0131 alan\u0131nda \u00f6nc\u00fc bir rol \u00fcstlenmesi ve HCC tan\u0131-prognoz paradigmas\u0131n\u0131 d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda k\u00f6kten de\u011fi\u015ftirmesi \u00e7ok olas\u0131d\u0131r.<\/p>\n
—<\/p>\n
**Ara\u015ft\u0131rma Konusu**: Hepatosell\u00fcler karsinom; circular RNA biyobelirte\u00e7leri; invaziv olmayan tan\u0131 ve prognoz.<\/p>\n
**Makale Ba\u015fl\u0131\u011f\u0131**: The Potential Oncogenic Role of Serum-derived hsa_circ_101555 as a Non-invasive Diagnostic\/Prognostic Marker in Patients with Hepatocellular Carcinoma<\/p>\n
**Haberin Yay\u0131n Tarihi**: 17-Mar-2025<\/p>\n
**Web References**: http:\/\/dx.doi.org\/10.14218\/GE.2025.00012<\/p>\n
**Doi Referans**: 10.14218\/GE.2025.00012<\/p>\n
**Anahtar Kelimeler**: Hepatosell\u00fcler karsinom; Circular RNA; hsa_circ_101555; Biyobelirte\u00e7ler; Tan\u0131; Prognoz; Karaci\u011fer kanseri; Non-kodlay\u0131c\u0131 RNA; qRT-PCR; T\u00fcm\u00f6r progresyonu; Karaci\u011fer fibrozisi; Onko-biyobelirte\u00e7ler<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Hepatosell\u00fcler karsinom (HCC), hem d\u00fcnya genelinde hem de \u00f6zellikle kanser morbiditesi ve mortalitesinin en y\u00fcksek oldu\u011fu \u00fclkelerden biri olan M\u0131s\u0131r\u2019da onkoloji alan\u0131nda zorlu bir m\u00fccadele alan\u0131 olmaya devam etmektedir. Erken te\u015fhis ve hastal\u0131k seyrinin \u00f6ng\u00f6r\u00fclmesi, hastalar\u0131n ya\u015fam kalitesinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 ve tedavi ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n y\u00fckseltilmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan kritik \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Bu do\u011frultuda son y\u0131llarda, invaziv olmayan ve kolay…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3771,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_yoast_wpseo_title":"","_yoast_wpseo_metadesc":"","_yoast_wpseo_focuskw":"","rank_math_title":"","rank_math_description":"","rank_math_focus_keyword":"","_wpan_schema_json_ld":"","_wpan_ai_seo_metadata":"","_wpan_ai_seo_status":"","_wpan_ai_seo_policy":"","_wpan_ai_seo_faq_block":"","_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[28],"tags":[2958,2957,2959,2960,2956],"tmauthors":[],"class_list":{"0":"post-3770","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-kanser","8":"tag-hcc-prognostik-biyobelirtecleri","9":"tag-hepatoselluler-karsinom-erken-tanisi","10":"tag-invaziv-olmayan-kanser-tani-yontemleri","11":"tag-misir-hepatoselluler-karsinom-arastirmalari","12":"tag-serum-hsa_circ_101555-biyobelirteci"},"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/haber360.com\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Serum-hsa_circ_101555-HCC-Tani-ve-Prognostik-Biyobelirteci-1745505905.jpg","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haber360.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3770","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haber360.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haber360.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haber360.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haber360.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3770"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/haber360.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3770\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haber360.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3771"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haber360.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3770"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haber360.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3770"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haber360.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3770"},{"taxonomy":"tmauthors","embeddable":true,"href":"https:\/\/haber360.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tmauthors?post=3770"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}